Mont d’an endalc’had

Aldous Huxley

Eus Wikiarroud
Aldous Huxley

Aldous Leonard Huxley (1894–1963) a oa ur skrivagner breizhveurat, brudet dre ar bed a-bezh goude e romant Brave New World (1932).


Al levrioù eo an doare dereat da studiañ mab-den.

  • The proper study of mankind is books.Crome Yellow (1921), pennad XXVIII. [1]

Pegoulz e komprenot-c'hwi maouezed ne vezer ket sodet gant ar garantez ? Ur vuhez sioul eo a c'houlenner, tra ken, ar pezh na asantit ket d'an dud kaout.

  • When will you women understand that one isn’t insanely in love? All one asks for is a quiet life, which you won’t allow one to have.The Gioconda smile (1922). [2]

Aon am eus rak koll ma zeñvalijenn. En deñvalijenn hepken e vleugn ar wirionded. Evel an ach.

  • I'm afraid of losing my obscurity. Genuineness only thrives in the dark. Like celery.Those Barren Leaves (1925). [3]

Plataj e vez ar c'hrennlavarioù bepred betek m'hoc'h eus-c'hwi gwiriekaet o gwirionded.

  • Proverbs are always platitudes until you have personally experienced the truth of them.Jesting Pilate: An Intellectual Holiday (1926). [4]

Ken fall evit ar spered hag evit ar c'horf eo ar re a gempoell. Enep an natur eo ar c'hempoell, enep ar vuhez. An dud peurgempoell nemeto eo an Anaon.

  • Too much consistency is as bad for the mind as it is for the body. Consistency is contrary to nature, contrary to life. The only completely consistent people are the dead.Do What You Will (1929). [5]

Mat-tre eo an dalc'husted er buoc'hed pe er babouined ; ur vezh eo e loened hag a lavar bout eus an hevelep spesad ha Shakespeare.

  • Single-mindedness is all very well in cows or baboons; in an animal claiming to belong to the same species as Shakespeare it is simply disgraceful.Do What You Will (1929). [5]

Pep den zo Napoleon evit e gi ; alese hollvrud divrall ar c'hon.

  • To his dog, every man is Napoleon ; hence the constant popularity of dogs.Reader's Digest (1934).

Ar marv eo an dra nemetañ n'omp ket deuet a-benn da beurzisplediñ.

  • Death is the only thing we haven't succeeded in completely vulgarizing.Eyeless in Gaza (1936). [6]

Pal an abostolerezh eo lakaat ur strollad tud da grediñ n'eus ket tud eus lod strolladoù tud all.

  • The propagandist's purpose is to make one set of people forget that certain other sets of people are human.The Olive Tree (1936). [7]

An Istor a gelenn dimp n'eo ket ret ober brezel. Adarre, dimp da zibab hag-eñ e reomp gant ar brezel pe gant hentennoù all evit diskoulmañ ar c'henniñvoù boutin ha dibellaus etre strolladoù tud.

  • History teaches us that war is not inevitable. Once again, it is for us to choose whether we use war or some other method of settling the ordinary and unavoidable conflicts between groups of men.What Are You Going To Do About It? The Case for Constructive Peace (1936). [8]

En diwezh ez eo holl abostolerezh ar brezel an erlerc'hiañ tud ouzh distrilhoù diaoulek. En un doare heñvel, ar re a sav a-du gant ar brezel o deus ijinet ur c'heriaoueg heson a zistrilhoù a-benn deskrivañ argerzh ar muntrañ yoc'hek.

  • All war propaganda consists, in the last resort, in substituting diabolical abstractions for human beings. Similarly, those who defend war have invented a pleasant sounding vocabulary of abstractions in which to describe the process of mass murder.Pacifism and Philosophy (1936). [9]

A-du on, evel-just, gant ar Gouarnament, gant an anveliourien pergen ; rak kavout a ra din ez eo an anveliouriezh gouestoc'h da gas d'ur c'hemm kevredigezhel hetus eget ar gomunouriezh kreizennet-holl ha diktatour.

  • My sympathies are, of course, with the Government side, especially the Anarchists ; for Anarchism seems to me more likely to lead to desirable social change than highly centralized, dictatorial Communism.Authors Take Sides on the Spanish War (1937). [10]

N'eus nemet ur c'horn eus an hollved e c'hellit bout sur da wellaat, ha c'hwi eo.

  • There's only one corner of the universe you c an be certain of improving, and that's your own self.Time Must Have a Stop (1944). [11]

Ne dizher ket an eürusted dre redek dizehan war-lerc'h an eürusted ; un deveradenn eus oberoù all e vez peurliesañ.

  • Happiness is not achieved by the conscious pursuit of happiness; it is generally the by-product of other activities.Distractions I, arnodskrid, e Vedanta for the Western World (1945) gant Christopher Isherwood. [12]

An darn vuiañ eus mab-den he deus ur galloud divevenn pe dost da gemer pep tra evel sklaer da c'houzout.

  • Most human beings have an almost infinite capacity for taking things for granted.Variations on a Philosophe, e Themes and Variations (1950). [13]

Teir zrederenn da nebeutañ eus hor mizerioù a sav diwar amoedigezh mab-den, fallagriezh mab-den ha diwar brouderien ha didamallerien veur-se ar fallagriezh hag an amoedigezh : an idealouriezh, an dogmategezh hag an abostolerezh gredus en anv idoloù relijiel pe bolitikel.

  • At least two thirds of our miseries spring from human stupidity, human malice, and those great motivators and justifiers of malice and stupidity: idealism, dogmatism and proselytizing zeal on behalf of religious or political idols.Tomorrow and Tomorrow and Tomorrow (1952). [14]

Ar pezh zo chalus gant ar faltazi eo e vez re boellek. Gwech ebet ne vez poellek ar veziadelezh.

  • The trouble with fiction… is that it makes too much sense. Reality never makes sense.The Genius and the Goddess (1955). [15]

An araokaat teknikel n'en deus nemet pourchaset dimp doareoù efedusoc'h da vont war-gil.

  • Technological progress has merely provided us with more efficient means for going backwards.Adonis and the Alphabet (1956) [16]

Ar fed ma ne zesk ket mab-den gwall galz diwar kentelioù an Istor eo ar gentel hollbouezusañ a rank an Istor kelenn.

  • That men do not learn very much from the lessons of history is the most important of all the lessons that history has to teach.A Case of Voluntary Ignorance (1959). [17]

En hon ti ez eo bet fardet an holl zoueed, ha ni a sach war o foelloù ha, dre-se, a ro dezho ar galloud da sachañ war hor re.

  • All gods are homemade, and it is we who pull their strings, and so, give them the power to pull ours.Island (1962). [18]

Na roit biken d'ar vugale an dro da grediñ ez eus tra pe dra drezañ e-unan. Lakait sklaer adalek an deroù ez eus darempredoù eus ar vuhez a-bezh. Diskouezit dezho an darempredoù er c'hoadeier, er parkeier, er poulloù hag er stêrioù, er gêriadenn hag er maezioù tro-dro dezhi. Lakait da sankañ don.

  • Never give children a chance of imagining that anything exists in isolation. Make it plain from the very beginning that all living is relationship. Show them relationships in the woods, in the fields, in the ponds and streams, in the village and in the country around it. Rub it in.Island (1962). [18]

Servijourien vat eo ar gerioù, hogen mistri fall.

  • Words are good servants but bad masters. — Meneget gant Laura Huxley en This Timeless Moment (1968). [19]

Marteze ez eo ar bed-mañ Ifern ur blanedenn all.

  • Maybe this world is another planet's Hell. — Meneget gant Laurence J. Peter e Peter's Quotations: Ideas for Our Time (1979). [20]

Piv a vev ar pellañ? An den hag a gemer heroin e-pad daou vloaz hag a varv, pe un den hag a vev diwar kig bevin rostet, dour ha patatez betek 95 bloaz ? An eil a dremen 24 mizvezh er beurbadelezh. Holl vloavezhioù an debrer kig bevin zo bevet en amzer.

  • Who lives longer? the man who takes heroin for two years and dies, or a man who lives on roast beef, water and potatoes 'till 95? One passes his 24 months in eternity. All the years of the beefeater are lived only in time. — E The Shortcut: 20 Stories To Get You From Here To There (2006). [21]

Ar sonerezh zo ur meurvor, met an doniaoueg zo a-boan ul lenn ; ur poull eo.

  • Music is an ocean, but the repertory is hardly even a lake; it is a pond. — Kendiviz, kelaouennTime, Kerzu 1957.

Proper Studies (1927)[kemmañ]

Ar fed ne baouezont ket a vout abalamour ma vezont diwelet

  • Facts do not cease to exist because they are ignored.

Ar re e kred dezho n'eus nemeto emañ ar wirionez ganto e vez ar re a seven un dra bennak peurvuiañ.

  • Those who believe that they are exclusively in the right are generally those who achieve something.

"Kevatal eo an holl dud" zo ul lavarenn ha n'eo bet asantet gant den kempouez a spered ebet en amzerioù boutin.

  • That all men are equal is a proposition which at ordinary times no sane individual has ever given his assent.

Seul c'halloudus ha dibar ur spered, seul vuioc'h e vo douget da relijion an digenvez.

  • The more powerful and original a mind, the more it will incline towards the religion of solitude.

Termenet dre c'herioù ar vredoniezh, ur baraneg zo un den hag a zreistkempouez un arvar kuzh gant gouiziegezh.

  • Defined in psychological terms, a fanatic is a man who consciously over-compensates a secret doubt.

Do What You Will (1928)[kemmañ]

Meur a zoare doueed zo. Meur a zoare tud zo neuze.

  • There are many kinds of gods. Therefore there are many kinds of men.

Un diouer a reizhidigezh eo komz a-zivout relijion er-maez eus bredoniezh mab-den.

  • To talk about religion except in terms of human psychology is an irrelevance.

Jehovah Allah, an Dreinded, Jezuz, Bouddha zo anvioù evit ur skalfad bras a vertuzioù denel, buhezadoù kevrinek denel, broudoù-kalon denel, faltazioù kempouezañ denel, spontoù denel, krizderioù denel. Mar bije an holl dud heñvel an eil re ouzh ar re all, ar bed a-bezh a vije oc'h azeuliñ an hevelep doue.

  • Jehovah, Allah, the Trinity, Jesus, Buddha, are names for a great variety of human virtues, human mystical experiences, human remorses, human compensatory fantasies, human terrors, human cruelties. If all men were alike, all the world would worship the same God.

Klask a ra pep den reiñ da grediñ e vez bepred an hevelep doare den ha bepred e ra e seizh gwellañ evit azeuliñ un doare doue hepken. Ha kement-se petra bennak ma vev el liesded ha ma sant e gwirionez e vez e darempred gant meur a zoue.

  • Every man tries to pretend that he is consistently one kind of person and does his best consistently to worship one kind of God. And this despite the fact that he experiences diversity and actually feels himself in contact with a variety of divinities.

Fedoù eo ar buhezadoù bredoniel ivez.

  • Out psychological experiences are all equally facts.

Peogwir ez omp boudoù mennet start dreist-holl e vezomp bepred o reizhañ hor santadoù prim. Met en o frankiz e vez an dud da na vout mennet start en un doare arverek. Arzourien e c'hellont bout a-wechoù, da skouer. En degouezh-se e c'hellomp bout plijet oc'h asantiñ d'ar santad prim direizh, peogwir ez eo brav.

  • It is because we are predominantly purposeful beings that we are perpetually correcting our immediate sensations. But men are free not to be utilitarianly purposeful. They can sometime be artists, for example. In which case they may like to accept the immediate sensation uncorrected, because it happens to be beautiful.

Soñjal a ra un den poellek evel holl dud poellek e amzer – da lavaret eo, peurliesañ, evel un den diboell en un amzer all.

  • One right-thinking man thinks like all other right-thinking men of his time—that is to say, in most cases, like some wrong-thinking man of another time.

En un doare kentizhek e verzhomp hon liesded ha hini ar bed diavaez. Ha, war an dro, en un doare kentizhek e verzhomp hon unelezh.

  • We have an immediate perception of our own diversity and of that of the outside world. And at the same time we have immediate perceptions of our own oneness.

An doare dizenorusañ da anzav n'emañ ket ennoc'h an nerzh-kalon, ar meiz, ar skiant-varn habaskaer da vout peurzenel eo mennout bout dreistdenel.

  • To aspire to be superhuman is a most discreditable admission that you lack the guts, the wit, the moderating judgment to be successfully and consummately human.

Point Counter Point (1928)[kemmañ]

Meur a zigarez ne vezont ket ken kendrec'hus hag unan.

  • Several excuses are always less convincing than one.

Gant ar boaz e tro plijadurezhioù pompadus da redioù pemdeziek divlaz.

  • Habit converts luxurious enjoyments into dull and daily necessities.

Music at Night and Other Essays (1931)[kemmañ]

Goude an didrouz ez eo ar sonerezh eo an tostañ da lavarout an dilavarus.

  • After silence that which comes nearest to expressing the inexpressible is music.

Rak daoust d'al lavar, daout d'ar meiz ha d'an nadiñ ha d'ar gengarantez, ne c'heller gwech ebet kemenn tra pe dra da zen pe zen.

  • For in spite of language, in spite of intelligence and intuition and sympathy, one can never really communicate anything to anybody.

An tizh, da'm meno, eo ar blijadur wirion a-vremañ nemeti.

  • Speed, it seems to me, provides the one genuinely modern pleasure.

Ar skiant-prenet ne gelenn nemet ar pezh na c'heller ket kelenn

  • Experience teaches only the teachable

Brave New World (1932)[kemmañ]

Ruilhañ er fank n'eo ket an doare gwellañ d'en em naetaat.

  • Rolling in the muck is not the best way of getting clean. [22]

Evel-just e rankont kaout un doare keal hollek bennak, mar rankont ober o labour en un doare speredek – hogen ker bihan ur c'heal ha ma c'heller. Rak ar munudoù, evel m'er goar pep unan, a dalvez da vertuz hag eürusted ; drougoù rekis d'ar spered eo an hollegezhioù. Dastumerien timbroù ha kantournerien a ya d'ober mellkein ar gevredigezh.

  • Of course some sort of general idea they must have, if they were to do their work intelligently — though as little of one as possible. For particulars, as every one knows, make for virtue and happiness; generalities are intellectually necessary evils. Not philosophers but fretsawyers and stamp collectors compose the backbone of society.

Ne c'heller ker beveziñ kalz mar chomer azezet diflach o lenn levrioù.

  • You can't consume much if you sit still and read books.

Seul vrasoc'h donezonoù un den, seul vrasoc'h e c'halloud da gas a-dreuz. Gwell d'un den gouzañv eget da galz tud bout breinet.

  • The greater a man's talents, the greater his power to lead astray. It is better that one should suffer than that many be corrupted.

Mat, gwell eo din bout gwalleürus eget kaout an doare eürusted faos ha gaouiat ho poa amañ.

  • Well, I'd rather be unhappy than have the sort of false, lying happiness you were having here.

Doue n'eo ket kembezus gant an ardivinkerezh, ar vezegiezh skiantel hag an eürusted hollvedel.

  • God isn't compatible with machinery and scientific medicine and universal happiness.

Abalamour ma'z int bet darbleget da grediñ e Doue e kred an dud e Doue.

  • People believe in God because they've been conditioned to believe in God.

Ends and Means (1937)[kemmañ]

Keit ha ma vo azeulet Caesared ha Napoleoned gant an dud e savo Caesared ha Napoleoned e koulz evit o lakaat da reuzeudien.

  • So long as men worship the Caesars and Napoleons, Caesars and Napoleons will duly rise and make them miserable.

Er penn-kentañ e seblant sonedoù Shakespeare bout anster ; fugennoù Bach, enoeüs ; ar c'hevatalennoù argemmel, ur jahin. Met dre bleustriñ e kemm natur hor bevadoù speredel. Pa zeu ar c'houlz, an daremprediñ ur varzhoneg displann he c'hened, ur pezh kendonouriezh danzeet pe ur poellatad matematikel hol laka fromet gant santadoù prim a gened ha pouezusted. Heñvel a c'hoarvez e bed ar vuhezegezh.

  • First Shakespeare sonnets seem meaningless; first Bach fugues, a bore; first differential equations, sheer torture. But training changes the nature of our spiritual experiences. In due course, contact with an obscurely beautiful poem, an elaborate piece of counterpoint or of mathematical reasoning, causes us to feel direct intuitions of beauty and significance. It is the same in the moral world.

Forzh pe du e troomp warnañ e kavomp ez eo youl, santadoù, kredennoù, rakvarnoù ha mennozhioù mab-den ar skoilhoù gwirion. Mar fell dimp kaout an dizober eus ar brezel e rankomp da gentañ kaout an dizober eus e holl abegoù bredoniel. N'eo nemet pa vo bet graet kement-se ma fello da renerien ar broadoù kaout an dizober eus an abegoù armerzhel ha politikel zoken.

  • Wherever we turn we find that the real obstacles to peace are human will and feeling, human convictions, prejudices, opinions. If we want to get rid of war we must get rid first of all of its psychological causes. Only when this has been done will the rulers of the nations even desire to get rid of the economic and political causes.

Words and Their Meanings (1940)[kemmañ]

Ledan eo levezon ar gerioù a implijomp, evit komz ac'hanomp ha diwar-benn ar bed a zo tro-dro dimp, war hon emzalc'h hag hon temz-spered.

  • Conduct and character are largely determined by the nature of the words we currently use to discuss ourselves and the world around us.

Introduction to the Bhagavad-Gita (1944)[kemmañ]

Marteze ez eo ar Bhagavad-Gita reizhiadelañ diogeladur skrivet ar Prederouriezh peurbadel.

  • The Bhagavad-Gita is perhaps the most systematic scriptural statement of the Perennial Philosophy.

Barzhoniel ha direizhiadel eo skriturioù orin an darn vrasañ eus ar relijionoù.

  • The original scriptures of most religions are poetical and unsystematic.

Kenemglev zo etre an holl relijionoù uhelañ evit a sell ouzh diwezh mab-den. Pal buhez mab-den eo kavout ar Wirionez, gouiziegezh unvaner an Doue. Diouzh an dere ma vez tizhet ar ouiziegezh unvaner-se amañ war an douar e vez termenet an dere ma vo prizet goude ar marv. Arsellout ar wirionez eo an diwezh, ober eo an doare.

  • In regard to man’s final end, all the higher religions are in complete agreement. The purpose of human life is the discovery of Truth, the unitive knowledge of the Godhead. The degree to which this unitive knowledge is achieved here on earth determines the degree to which it will be enjoyed in the posthumous state. Contemplation of truth is the end, action the means.

An dud n'int ket peurheñvel an eil re ouzh ar re all.

  • Human beings are not born identical.

The Doors of Perception (1954) [23][kemmañ]

Goulakaat a ran ez eo an arz evit an deraouidi hepken, pe neuze evit an dud mennet start da vont gant un hent-dall, o deus divizet bout laouen gant ersatz ar Beziadoù, gant arouezioù kentoc'h eget gant o ster, gant ar rekipe savet mistr e-lec'h ar goan wirion.

  • Art, I suppose, is only for beginners, or else for those resolute dead-enders, who have made up their minds to be content with the ersatz of Suchness, with symbols rather than with what they signify, with the elegantly composed recipe in lieu of actual dinner.

En deizioù kent an ardivinkerezh, an dud hag a felle dezho diduiñ o amzer a veze douget, en o doare kuñv, da vout arzourien. Bremañ ez azezont difiñv hag e lezont tud a vicher d'o diduiñ gant skoazell an ardivinkerezh. Diaes eo krediñ e c'hall ar sevenadur arzel hollek bleuniañ en aergelc'h a c'houzañvadezh-se.

  • In the days before machinery men and women who wanted to amuse themselves were compelled, in their humble way, to be artists. Now they sit still and permit professionals to entertain them by the aid of machinery. It is difficult to believe that general artistic culture can flourish in this atmosphere of passivity.

Gouest omp da zastum ditouroù a-zivout buhezadoù, hogen gwech ebet ar buhezadoù o-unan. Eus ar familh d'ar vroad, pep strollad tud zo ur gevredigezhad hollvedoù eneziat.

  • We can pool information about experiences, but never the experiences themselves. From family to nation, every human group is a society of island universes.

Hag a-daol-trumm em boe un alberzh eus a pezh a santer pa vezer foll.

  • And suddenly I had an inkling of what it must feel like to be mad.

En em welout evel ma vezomp gwelet gant an hentez zo ur prof yac'hus eus ar re yac'husañ. A-boan disteroc'h eo ar galloud da welout an hentez evel m'en em welont.

  • To see ourselves as others see us is a most salutary gift. Hardly less important is the capacity to see others as they see themselves.

Kement-holl a c'hall an ego emskiant ober eo distagañ hetoù, hag a zo sammet neuze gant nerzhioù a reoilh nebeut-tre ha na gompren tamm ebet.

  • All that the conscious ego can do is to formulate wishes, which are then carried out by forces which it controls very little and understands not at all.

A-gevret e vevomp, ober hag ersaviñ a reomp an eil d'egile ; met hon-unan e vezomp bepred hag e pep degouezh. Dorn-ha-dorn ez a ar verzherien tre el leur-draezh ; en o unan e vezont kroazstaget.

  • We live together, we act on, and react to, one another; but always and in all circumstances we are by ourselves. The martyrs go hand in hand into the arena; they are crucified alone.

Brave New World Revisited (1958)[kemmañ]

Ene ar meiz a c'hall treiñ da gorf gwirion ar gaou.

  • The soul of wit may become the very body of untruth.

Natur ar galloud a laka ar re n'o deus ket e glasket zoken, hogen o deus e resevet dre nerzh, da vout techet da gaout saour evit muioc'h.

  • The nature of power is such that even those who have not sought it, but have had it forced upon them, tend to acquire a taste for more.

An demokratelezh ne c'hall ket bleuniañ e kevredigezhioù ma vez koazhet ha kreizennet ar galloudoù armerzhel ha politikel tamm-ha-tamm. Met an araokaat teknologel en deus kaset hag a zo c'hoazh o kas dik d'un hevelep galloud koazhet ha kreizennet.

  • Democracy can hardly be expected to flourish in societies where political and economic power is being progressively concentrated and centralized. But the progress of technology has led and is still leading to just such a concentration and centralization of power.

Biskoazh n'eus bet kement all meret kement gant ken nebeut.

  • Never have so many been manipulated so much by so few.

Hiniennoù a ya da sevel kevredigezhioù ha n'int mat nemet keit ha ma sikouront hiniennoù da seveniñ o galloudelezh ha da ren ur vuhez eürus ha krouus.

  • Societies are composed of individuals and are good only insofar as they help individuals to realize their potentialities and to lead a happy and creative life.

Forzh pe sevenadur hag a glask skoueriekaat an hinienn denel war zigarez an efedusted pe en anv un dogma politikel pe relijiel a zismeg ouzh natur bevoniel mab-den.

  • Any culture which, in the interests of efficiency or in the name of some political or religious dogma, seeks to standardize the human individual, commits an outrage against man’s biological nature.

Kaer o deus klask, ne c'hall ket an dud krouiñ ur bevedeg kevredigezhel, un aozadur hepken a c'hallont krouiñ. Dre glask krouiñ ur bevedeg e krouint un despotegezh hollveliek, tra ken.

  • However hard they try, men cannot create a social organism, they can only create an organization. In the process of trying to create an organism they will merely create a totalitarian despotism.

« Mar gortoz ur vroad bout dizesk hag en he frankiz, » eme Jefferson, « emañ o c'hortoz ar pezh n'eus bet biskoazh ha na vo biken. »

  • « If a nation expects to be ignorant and free, » said Jefferson, « it expects what never was and never will be. »

Pa vezont bodet en un engroez e koll an dud o galloud da boellata hag o barregezh da zibab a-fed buhezegezh.

  • Assembled in a crowd, people lose their powers of reasoning and their capacity for moral choice.

Diouzh barregezh kementadoù bras a dud da ober dibaboù beziadek e gouloù ditouroù dereat emañ treuzvuhez an demokratelezh.

  • The survival of democracy depends on the ability of large numbers of people to make realistic choices in the light of adequate information.

Ar pezh a zo rekis n'eo ket dre ret ar pezh a zo c'hoantaus.

  • The indispensible is not necessarily the desirable.

Despotek eo bet and darn vuiañ eus ar rouaned hag ar veleien, hag an holl relijionoù zo bet sammet a vrizhkredennoù.

  • Most kings and priests have been despotic, and all religions have been riddled with superstition.

Diouzh an hentennoù arveret eo efedusted ar bruderezh politikel ha relijiel, diouzh ar c'helennadurezhioù n'eo ket. Ha gwir pe faos, yac'hus pe wallus e vije ar c'helennadurezhioù-se – bihan eo an diforc'h, pe n'eus diforc'h ebet.

  • The effectiveness of political and religious propaganda depends upon the methods employed, not upon the doctrines taught. These doctrines may be true or false, wholesome or pernicious — it makes little or no difference.

Ur wirionez dizudi a c'hall bout mouget gant ur gaou estlammus.

  • An unexciting truth may be eclipsed by a thrilling falsehood.



  1. HUXLEY Aldous (1921), Crome Yellow, CreateSpace IPP, 2017 (ISBN 978-1-5482-2156-0)
  2. Lenn en-linenn
  3. (ISBN 978-0-0994-7779-2)
  4. (ISBN 978-0-8371-7698-7)
  5. 5,0 ha5,1 (ISBN 978-0-7011-0797-0)
  6. (ISBN 978-0-0617-2489-3)
  7. (ASIN : B00086E2XW)
  8. (ISBN 978-1-3344-6075-3)
  9. (ISBN 978-0-9026-8042-5)
  10. Lenn en-linenn
  11. (ISBN 978-1-5647-8180-2)
  12. (ISBN 978-0-8748-1000-4)
  13. (ASIN : B005LVO0JK)
  14. (ISBN 978-0-3852-7980-2)
  15. (ISBN 978-0-0617-2490-9)
  16. (ASIN : B009ZZGMWQ)
  17. "Lenn en-linenn
  18. 18,0 ha18,1 (ISBN 978-0-0615-6179-5)
  19. HUXLEY Laura Archera, This Timeless Moment, Mercury House, 1968 (ISBN 978-0-9165-1595-9)
  20. (ISBN 978-0-6881-1909-6)
  21. (ISBN 978-1-4243-2797-3)
  22. A-zivout ar morc'hed trebad.
  23. Diwar ur bomm gant William Blake : If the doors of perception were cleansed, everything would appear to man as it is, infinite — "Mar bije naetaet dorioù ar merzherezh en em ziskuilhfe pep tra dirak mab-den evel m'eo, didermen."